Прескокни до содржината

Недела, 22 ноември 2026

Маркетинг
Реклама
Најнови

23 септември: денес е есенската рамноденица и првиот ден од есента

Летото официјално си заминува, а календарот ни носи еден од четирите пресвртни моменти во годината. Прв ден на есента 2026 е 23 септември – денот кога Сонцето навидум ја преминува небесната екваторска линија и северната полутопка навлегува во есен. Еве што точно се случува тој ден и зошто популарната претстава дека „денот и ноќта се еднакви“ не е сосема точна.

Есен

Есента во 2026 година започнува на 23 септември, во 02:05 часот по нашето време (00:05 според UTC), според астрономските пресметки. Тоа е моментот на есенската рамноденица, кога Сонцето навидум го преминува небесниот екватор движејќи се од север кон југ. Од тој ден натаму ноќите стануваат подолги од деновите сѐ до зимата.

Реклама
IMG_20261104_145921_204

Што е есенска рамноденица

Рамноденицата е астрономски настан, а не датум одреден од традицијата. Двапати годишно – на пролет и на есен – Земјината оска е така поставена што Сонцето свети речиси подеднакво врз двете полутопки. Тогаш и на северот и на југот денот и ноќта траат приближно исто. По есенската рамноденица кај нас деновите почнуваат видливо да се скратуваат, а темнината доаѓа сѐ порано.

Зошто денот и ноќта не се баш еднакви

Иако името „рамноденица“ сугерира совршена рамнотежа, во пракса денот на 23 септември е малку подолг од ноќта. Причините се две. Прво, Земјината атмосфера ја крши сончевата светлина, па Сонцето го гледаме над хоризонтот неколку минути пред навистина да изгрее и уште неколку минути откако зашло. Второ, изгрејсонцето се мери од мигот кога ќе се појави првиот раб на сончевиот диск, а зајдисонцето кога ќе исчезне последниот – што дополнително додава минути дневна светлина.

Вистинскиот ден кога денот и ноќта траат точно по 12 часа се вика еквилукс и кај нас паѓа неколку дена подоцна, околу 25 септември. Значи, ако сакате да ја доживеете вистинската рамнотежа меѓу светлината и темнината, тоа е крајот на неделата, а не самиот ден на рамноденицата.

Што носи есента кај нас

Освен астрономијата, првиот ден на есента има и практична страна. Деновите стануваат посвежи, започнува бербата на грозјето и другите доцни плодови, а ритамот на животот се враќа во вообичаените релси по летниот одмор. За многумина есента е омилено време од годината токму поради поумерените температури и златните бои во природата.

Астролошки, 23 септември е и почеток на сезоната на Вага – знак поврзан со рамнотежа и хармонија, што убаво се совпаѓа со симболиката на самата рамноденица. Повеќе за тоа што носи новиот период прочитајте во неделниот хороскоп за сезоната на Вага, а сите астролошки текстови ги следите во рубриката Астрологија на Турлитава.

Без разлика дали есента ја чекате со нетрпение или со мала носталгија по летото, 23 септември е добар повод да го забавите темпото и да уживате во промената. Кое годишно време ви е омилено?

Споделете:
Реклама

Најнови на Турлитава

Реклама
IMG_20261104_145928_566